مقره چیست؟

نویسنده: امیرحسین طاهری | مدت زمان مطالعه: 2دقیقه

مقره وسیله ای است که برای جدا کردن یا در بر گرفتن هادی استفاده می شود و باید از مقاومت الکتریکی و مکانیکی قابل قبولی برخوردار باشد.

در اصل میتوان گفت مقره یک مسیر با مقاومت بسیار زیاد است که جریان از آن عبور نمیکند.

بطور کلی مقره باید شامل خصوصیات زیر باشد:

• حداکثر توانایی مکانیکی
• توانایی تحمل حداکثر ولتاژ نامی وعدم شکست الکتریکی(شکست الکتریکی داخل بدنه و خزش)
• پایداری در برابر تغییرات دما و حرارت
• تحمل وزن هادی
• مقاوم در برابر رطوبت و نفوذ آب
• عدم وجود مک یا حباب داخل مقره(در صورت برش مقره نباید هیچ گونه حبابی داخل ساختار مقره باشد).

انواع مقره:

• مقره های هوایی: بعنوان عایق بین هادی و دکل و خطوط استفاده میشود.
• مقره های تابلویی:برای نگهداری باسبارها و عایق بین شینه ها و بدنه تابلو استفاده میشود.

انواع مقره های هوایی:

• مقره سوزنی: در خطوط توزیع 11 ، 20 و 33 کیلو ولت کاربرد دارند.
• مقره های آویزان: بخاطر اینکه تغییر در ساختار مقره های سوزنی در خطوط با ولتاژ بیشتر از 50kv صرفه اقتصادی ندارد در خطوط فوق توزیع از مقره های آویزان استفاده می شود.
• مقره های سنتی یا بشقابی: نسبت به مقره های اویزان استقامت مکانیکی بیشتری دارند و در ابتدا و انتهای خطوط توزیع که مسیر بصورت افقی مایل شده استفاده می شود.
• مقره مهار: در ابتدا و انتهای خط از سیم فولادی مهار استفاده میشود.این سیم از یک طرف به صفحه و میله فولادی که در عمق دو متری زمین است متصل می باشد و از طرف دیگر به سر پایه یا تیر متصل است.در وسط سیم مهار از مقره مهار به منظور خنثی کردن نیروی کششی استفاده می شود. ساختار به گونه ای است که حتی اگر مقره شکسته شود سیم مهار رها نمیشود.
• مقره استوانه ای: بصورت استوانه یکپارچه میباشد و از موادی استفاده میشود که مقاومت الکتریکی بالایی دارند و آب روی سطح مقره پخش نمیشود . بطور کلی این نوع مقره ها سبک تر از مقره های بشقابی هستند و از نظر اقتصادی بصرفه تر میباشند ولی در صورت آسیب کل مقره آسیب میبیند اما در مقره های بشقابی فقط قسمتی که شکسته شده آسیب میبیند و خللی ایجاد نمیشود.
• مقره چرخی: در خطوط فشار ضعیف کاربرد دارند و به عنوان مقره کششی استفاده می شوند و توسط تسمه به پایه های خطوط توزیع هوایی بسته می شود.

مقره تابلویی:

مقره های تابلویی بعنوان عایق بین شینه ها با یکدیگر و بدنه تابلو مورد استفاده قرار میگیرند. برای تولید مقره های تابلویی استاندارد های متفاوتی تعریف شده و این استاندارد ها با توجه به خصوصیاتی که در ساختار این مقره ها میباشد باید پاس شوند و بعنوان تست ریپورت توسط آزمایشگاه ها به شرکت های سازنده ارائه میشوند.

انواع مقره های تابلویی:

• LV
• MV

جنس مقره های بکار رفته در تابلوهای برق اغلب از جنس رزین BMC ، رزین Epoxy و SMC  میباشد.

ترکیبات BMC در اصل ساختار یا فرمولی از ترکیب الیاف کامپوزیتی ، الیاف شیشه و سایر موادی که با یکدیگر و با رزین ترکیب میشوند و تحت فشار و حرارت سخت میشوند و حالتی پلیمری بوجود می آورند. موارد استفاده آن هم در انواع مقره های فشار ضعیف و فشار متوسط و باسبار ساپورت ها ، قاب داخلی چراغ های خیابانی و خودرو ، قطعات عایقی کلیدهای قطع کننده و بسیاری از موارد دیگر میباشد.

ترکیبات SMC  هم تقریبا شبیه به BMC  میباشد اما درصد ترکیب مواد و زمان مخلوط شدن مواد و یکسری عناصر متفاوت میباشد و کاربرد ها هم تقریبا مشابه BMC میباشد.

ترکیبات رزین Epoxy از دو جز اصلی پایه های رزینی و هاردنر(هاردنر پلی آمین(حلال ناپذیر) یا هاردنر پلی آمید(حلال پذیر)) تشکیل میشود و مواد به قالب تزریق میشوند و کاربرد آن هم در مقره های فشار ضعیف  و فشار متوسط ، ساخت میز رزینی ، جواهرات رزینی و موارد دیگری میباشد.

انواع مقره های LV  :

• مقره های آچارخور
• مقره های استوانه ای
• مقره های U شکل یا شیاردار
• مقره های پله ای
• باسبار ساپورت ها

کاربرد مقره های LV در تابلوهای فشار ضعیف فیکس و کشویی و در بعضی موارد خاص در رک ها و دیتا سنترها

انواع مقره های MV :

• مقره های خازنی
• مقره های معمولی یا استوانه ای

کاربرد مقره های MV در تابلوهای فشار متوسط  ، سکسیونرها،کلیدهای قطع کننده، دژنگتورها میباشد.